İmplant sonrası antibiyotik kullanımı gerekli mi, herkese yazılması şart mı?

İmplant sonrası antibiyotik kullanımı gerçekten gerekli mi?

İmplant ameliyatı sonrasında her hastaya rutin antibiyotik vermek zorunlu değildir. Antibiyotik, koruyucu olarak veya gelişen enfeksiyon için kullanılan bir ilaç grubudur; gereksiz kullanıldığında hem vücuda hem de uzun vadede bakterilere karşı direnç gelişimine zarar verebilir.

Bu nedenle modern implant tedavisinde amaç, antibiyotiği ihtiyacı olana, doğru doz ve sürede vermek, herkesin otomatik olarak kullanmasını önlemektir. Zaten daha önce implant sonrası antibiyotik kullanmazsam ne olur sorusunu da ayrıca detaylıca ele almak gerekir.

Hangi durumlarda antibiyotik şart olur?

Aşağıdaki durumlarda genellikle antibiyotik önerilir ya da zorunlu hale gelebilir:

• Büyük cerrahi işlemler: Aynı anda çok sayıda implant, sinüs lifting, geniş kemik tozu uygulamaları gibi.
• Mevcut enfeksiyon alanına yakın implant: Bölgedeki diş/dişeti iltihabının yeni yapılan implantı riske atma ihtimali varsa.
• Bağışıklık sistemi zayıf hastalar: Kontrolsüz diyabet, bazı romatolojik hastalıklar, bağışıklığı baskılayan ilaç kullananlar.
• Kalp kapağı hastalığı veya endokardit riski: Kardiyoloğunuzun özellikle antibiyotik profilaksisi önermesi durumunda.
• Ameliyat sonrası enfeksiyon bulguları: Artan şişlik, kızarıklık, zonklayan ağrı, implant enfeksiyonu belirtileri gibi şüpheli tablo varsa.

Bu tip durumlarda antibiyotik, implantın kemikle kaynaşmasını korumak ve ciddi enfeksiyonların önüne geçmek için gerçekten faydalıdır.

Herkese rutin antibiyotik vermek doğru mu?

Tek bir, küçük ve temiz implant cerrahisinde; sistemik hastalığı olmayan, sigara içmeyen, iyi ağız hijyenine sahip bir hastada mutlaka antibiyotik şart değildir. Güncel rehberler, bu tip düşük riskli vakalarda rutin antibiyotik kullanımının tartışmalı olduğunu, hatta çoğu zaman gereksiz ilaç yükü oluşturduğunu gösteriyor.

Bazı diş hekimleri alışkanlıkla her vakaya antibiyotik yazabiliyor; bazıları ise sadece riskli ve komplike işlemlerde tercih ediyor. Burada önemli olan, hekimin cerrahi zorluk, sizin genel sağlık durumunuz ve ağız içi koşulları değerlendirerek karar vermesidir.

Antibiyotik kullanmanın riskleri neler?

Gereksiz veya yanlış kullanılan antibiyotikler:

• Bağırsak florasını bozarak ishal, mide bulantısı gibi yakınmalara yol açabilir.
• Cilt döküntüsü, kaşıntı, nefes darlığı gibi alerjik reaksiyonlara sebep olabilir.
• Bakterilerde antibiyotik direnci geliştirerek gelecekteki enfeksiyonlarda tedaviyi zorlaştırabilir.

Bu nedenle implant sonrası bakımda her ilacın olduğu gibi antibiyotiğin de ayrıca tartışılması ve kişiye göre planlanması gerekir. Örneğin koruyucu amaçla bazen sadece antiseptik ağız gargarası ve doğru ağız bakımı ile yetinmek mümkün olabilir.

Antibiyotik verildiyse nasıl kullanmalısınız?

Hekiminiz implant sonrası antibiyotik yazdıysa:

• Doz ve saati aksatmayın: Kafanıza göre azaltmayın ya da uzatmayın.
• Kürü yarım bırakmayın: Kendinizi iyi hissetseniz bile hekimin belirttiği gün sayısını tamamlayın.
• Yan etki (kaşıntı, nefes darlığı, yoğun ishal) hissederseniz hemen hekiminize haber verin.
• Antibiyotiği, verilen ağrı kesici ve diğer ilaçlarla karıştırmadan kullanın; emin değilseniz mutlaka sorun.

Unutmayın, antibiyotik tek başına implantı kurtaran bir sihirli ilaç değildir. Başarılı bir tedavi için implant sonrası ağız bakımı, sigara kullanımı, beslenme ve genel sağlık durumunuz en az antibiyotik kadar belirleyicidir.

Size özel karar nasıl verilmeli?

İmplant öncesi muayenede; kullandığınız ilaçlar, kronik hastalıklarınız, sigara alışkanlığınız ve yapılacak cerrahinin kapsamı mutlaka gözden geçirilmelidir. Buna göre hekim, sizin için en doğru yaklaşımı belirler:

• Hiç antibiyotik vermemek,
• Sadece ameliyat günü tek doz koruyucu vermek,
• Veya birkaç gün süren bir kür uygulamak.

Bu kararı verirken akılda tutulması gereken temel ilke: Gerektiği kadar, gerektiği sürece ve doğru kişiye antibiyotik vermektir.