Diş sıkma implantın ömrünü kısaltır mı, hangi koruma önlemleri şart?

Diş sıkma implantın ömrünü kısaltır mı, hangi koruma önlemleri şart?

Diş sıkma implantın kaderini gerçekten değiştirebilir mi?

Diş sıkma ve gıcırdatma (bruksizm), doğal dişlere nasıl zarar veriyorsa, diş implantlarının ömrünü de ciddi şekilde etkileyebilir. Özellikle gece farkında olmadan uygulanan aşırı kuvvetler; implant vidası, abutment ve üst kaplama üzerinde normal çiğnemeden çok daha yüksek yük oluşturur.

Bu nedenle, “Diş sıkıyorum, implant yaptırsam sorun olur mu?” veya “Mevcut implantım var, diş sıkmam implantın tutmasını bozar mı?” soruları son derece yerinde endişelerdir. Asıl önemli olan, diş sıkmanın implantla birlikte doğru planlanıp kontrol altına alınmasıdır.

Diş sıkma implantı hangi yollarla olumsuz etkiler?

Kontrolsüz diş sıkma, implant çevresinde hem mekanik hem biyolojik sorunlara zemin hazırlayabilir:

• İmplant çevresinde mikroskobik kemik kırıkları: Aşırı dikey ve yatay kuvvetler, kemik-implant bağlantısını zayıflatabilir. Bu durum uzun vadede kemik erimesi riskini artırır.
• Vida gevşemesi ve sık sık vidalama ihtiyacı: Abutment vidası, sürekli mikro hareketlere maruz kaldığında gevşeyebilir; kronun ağızda dönmesi veya sallanması görülebilir.
• Kaplama kırılması veya çatlaması: Özellikle porselen üstü metal kronlarda, gece sıkmaya bağlı ani kırıklar oluşabilir.
• İmplant kırılması riski: Uzun yıllar kontrolsüz yüksek kuvvetlere maruz kalan, ince veya uzun implantlarda gövde kırığı gelişebilir; bu durumda genellikle yeniden cerrahi müdahale gerekir.

Tüm bu etkiler, özellikle çene kemiği yoğunluğu sınırlı olan hastalarda, implant başarısızlığı riskini artırabilir.

Hangi durumlarda diş sıkma implant için daha tehlikeli?

Her diş sıkan hastada aynı risk söz konusu değildir. Aşağıdaki durumlar riski belirgin şekilde yükseltir:

• İki çene arasında uyumsuz kapanış (yanlış ısırma, çapraz kapanış vb.)
• Tek implantın üzerine çok yük binmesi (yan diş eksiklikleri, uzun köprüler)
• Ön dişlerde implant olup kesici dişlerle sert gıdaları koparma alışkanlığı
• Geceleri şiddetli gıcırdatma ve sabah belirgin çene ağrısı ile uyanma
• Stresli yaşam tarzı, kafein ve sigara tüketiminin fazla olması

Bu tür durumlarda, implant planlanırken mutlaka çene eklemi, ısırma yüksekliği ve oklüzyon analizi yapılmalı, gerekirse tedavi süreci buna göre yeniden düzenlenmelidir.

Diş sıkıyorum, implantlarımı korumak için neler şart?

Diş sıkma problemi olan bir hastada implant, doğru önlemlerle yıllarca sorunsuz kullanılabilir. Dikkat edilmesi gereken temel noktalar:

• Gece plağı (gece koruyucu plak): Şeffaf, kişiye özel hazırlanan bir plak, sıkma kuvvetini absorbe ederek implant ve kaplamalara binen yükü büyük ölçüde azaltır.
• Doğru yük dağılımı: Mümkünse tek implant yerine yükü bölüştüren birden fazla implant veya implant destekli köprü planlaması yapılmalıdır.
• Kaplamanın tasarımı: Oklüzal (çigneme) yüzeyler biraz daha düz ve kontrollü temaslı tasarlanarak noktasal aşırı yükler önlenebilir. Bazı vakalarda zirkonyum kaplama tercih edilebilir.
• Düzenli kontrol randevuları: Yılda en az 1–2 kez, implant çevresi kemik seviyeleri ve vidaların stabilitesi radyografi ile kontrol edilmelidir.
• Günlük bakım: Diş sıkma, implant etrafında iltihap riskini de dolaylı artırır; bu nedenle arayüz fırçası, diş ipi ve ağız duşu kullanımı önemlidir.

İmplant ve diş sıkma birlikteyken ne zaman doktora başvurmalısınız?

Aşağıdaki belirtilerden biri bile varsa, implantlarınızın zarar görmemesi için hekiminize zaman kaybetmeden görünmeniz gerekir:

• Sabahları çene ekleminde ağrı, baş ağrısı veya kulak önü hassasiyeti
• İmplant üstü kronlarda aniden yükseklik hissi veya çiğnerken tek noktaya basma hissi
• Vida gevşemesi, kronun dönmesi veya sallanma hissi
• İmplant çevresinde basmakla artan hassasiyet, zonklama ya da şişlik

Bu belirtiler erken dönemde tespit edilirse, çoğu zaman küçük düzeltmeler, gece plağı ve yük ayarlamaları ile implantın ömrü korunaklı hale getirilebilir.

Sonuç: Diş sıkma, doğru yönetilirse implant için engel değil

Diş sıkmanız, tek başına implant tedavisine engel değildir; ancak mutlaka tedavi planına dahil edilmesi gereken önemli bir faktördür. Çene yapınız, kemik yoğunluğunuz, planlanan implant sayısı ve üst protez tasarımınız, diş sıkma alışkanlığınız göz önünde bulundurularak özel olarak planlanmalıdır.

Muayenede yapılacak detaylı analiz ve doğru koruma önlemleriyle, diş sıkma öyküsü olan hastalarda da implantlar uzun yıllar konforlu şekilde kullanılabilir.